Biografia

Manu Robles Arangiz

Bizkaitar politikari eta sindikalista, Begoñan 1884ko Abuztuaren 25an jaio zen.

"Aberri"-ko kidea. 1924an, Primo de Rivera-ren diktaduraren aurkako idatzitako artikulu gogorrak direla eta, Argentinar Errepublikara erbesteratu egin zen. Bertan, Buenos Aires-eko portuan zamaketari gisa lan egin behar izan zuen, Buenos Aires-eko "La Razón" egunkarian lan postu bat lortu arte. Nahiz eta bertan eskaintza onuragarri bat jaso, berak Atlantikoa berriro zeharkatu eta Tarbes-en, Frantzian, erbestealdia bere emazte Luisa Bernaola y Salcedo-ren ondoan jarraitzea nahiago izan zuen. Bertan, Tarbes-eko "Le Sillon" egunkarian lan egitea lortu zuen.

Bere familia itsasgizonez osatuta zegoen eta, nahiz eta Nautikako zenbait ikasketa egin, bere familiak bide honetatik jarraitzen uzten ez diolarik, tipografo gisa lan egiten hasten da. 1908an, 15 urte dituela, Eusko Alderdi Jeltzailean afiliatzen da, 1911an Eusko Langileen Elkartasunaren sorreran parte hartuz. Urteak eman zituen "Euzkadi" egunkarian lanean eta "Euzko Langile" deitutako astekari baten zuzendaria izan zen.

1927an, bere lehenengo erbestealditik Bilbora itzultzen da.

Lana utzi eta bere familiari eta zaletasun gogokoenei (antzertia, literatura eta antzinako historia, non ezaguera handia duen) buru-belarri ekitea erabakitzen du. Parentesi hartan melodrama historiko bat idazten du baina, antzinako jantzien eta bestelakoen kostu handia dela eta, antzeztu gabe geratuko da.

1929an, bere alderdi politikoak (EAJ) Eibarren ospatzen den Biltzar Solidarioan parte hartzea behartzen du, honen amaierako ekitaldiaz arduratuz. Bere politikarekiko ardurak 1931ko Cortesetarako Diputatuen hauteskundeetan estatutu aldeko elkartasunaren izenean aurkeztea eraman zuen, Bilboko barrutian hautatua ateratzea lortuz. EAJeko Cortesetarako diputatua 1933an eta 1936an izan zen ere. Eusko Langileen Elkartasunaren II. Biltzarrean, Gasteizen Apirilaren 29an eta 30ean eta Maiatzaren 1ean ospatua,  mahaiburua izendatu zuten eta, zuzendaritzaren eraberritzean, lehendakari hautatu zuten.

Gerra Zibilaren hasieragatik eta ondoriozko diasporagatik, karguan jarraitzera behartuta ikusten du bere burua.

Franco-ren altxamendua gertatzerakoan (Bilbon, Alkartasunaren "Lan-Deya" organoaren zuzendaria zela), bere jarrera, Manuel de Irujorenarekin batera, erabakigarri izan zen EAJ Errepublikarekiko leial jarraitzeko. Atzerrira joan behar izan zuen eta bertan Euskaldunentzako Laguntza Komitea soru zuen. Gerra bukatzean, Briscous-Beskoitzera joan zen eta frantses Erresistentziaren "Alsace-Lorraine" Sarearekin elkarlanean aritu zen.

Bilbora itzuli zen (1952) Franco-ren erregimenaren aurkako altxamenduan parte hartzeko, eta 1953an atxilotu eta Martuteneko kartzelan sartu zuten. 25 urteko kartzela-zigorra edota 300.000 pezetako isuna ezarri zioten baina, nazioarteko presioei esker, aske utzi zuten. Euzko Langileen Alkartasuna erakundearekin harremanetan jarraitu zuen, baina 1960an Briscousera itzuli behar izan zuen. Konfederazio Sindikal honen III. Biltzarran, Eibarren 1976ko Urriaren 30ean eta 31n ospatua, berriro ere Lehendakaritzarako hautatu zuten. (1979an Gasteizen berrautatua).

Robles Arangiz-en jardueran azpimarratzekoa da Bigarren Mundu-Gerran, alemaniar okupazioaren bitartean, Erresistentzi Frantsesarekin eduki zuen lankidetza eta horrexegatik, hain zuzen, De Gaulle -k eta Eisenhower-ek kondekoratu zuten. Bestalde, idazle bezala, artikulu eta kolaborazio ugariez gain, aipatzekoa da "¿Socialismo o… Comunitarismo?" liburua, Bilbon 1976an argitaratua.

Beskoitzen (Lapurdi), 1982ko Urtarrilaren 28an hil zen.